Recensie: Nachtblauw – Simone van der Vlugt

nachtblauw

Mijn eerste echte lievelingsboek was ‘Schijndood’ van Simone van der Vlugt. Ik was een jaar of veertien en heb het sindsdien heel vaak opnieuw gelezen. Daarna volgden alle andere historische jeugdboeken van Simone – ik was, en ben, echt een diehard fan! Er is echter een maar, want haar thrillers heb ik nog nooit gelezen en ook bij haar historische romans voor volwassenen was er nooit dat ‘wow-gevoel’. Pas las ik ‘Nachtblauw’, haar nieuwste roman. Was het daarbij anders?

De samenvatting op de achterkant sprak me meteen aan en ook de voorkant is erg mooi vormgegeven. Ik begon enthousiast te lezen en genoot van de setting van het verhaal: de Gouden Eeuw, in mooie levendige plaatsen als Alkmaar en Delft. De jonge Catrijn ontvlucht haar dubieuze verleden en wordt huishoudster in Amsterdam. Ze helpt haar meesteres bij haar schilderlessen en haar eigen talent blijft niet onopgemerkt. Uiteindelijk komt ze in Delft terecht bij een plateelbakkerij waar ze op het idee van Delfts blauw komen. Dit creatieve element vond ik erg interessant om te lezen, en hoe het er in zo’n werkplaats aan toe ging.

BK-1975-73

Theepot, De Metaale Pot, Lambertus Cleffius, ca. 1679-ca. 1691. Collectie Rijksmuseum.

Catrijn bleef, hoewel ze toch het hoofdpersonage is, een beetje oppervlakkig. Dat vond ik wel jammer, maar het kan aan de andere kant ook ruimte geven voor eigen interpretatie tijdens het lezen. Ik voelde wel sympathie en begrip voor haar, maar ze bleef altijd een beetje een kartonnen figuurtje. Datzelfde geldt nog meer voor de bijpersonages, haar vrienden en de mensen die ze ontmoet tijdens haar omzwervingen door verschillende steden. Ze kwamen niet echt tot leven en ik vergat regelmatig wie wie was. Johannes Vermeer kwam ook nog even voorbij, iets wat ik wel leuk vond omdat het mijn favoriete schilder is, maar wat eigenlijk niet veel aan het verhaal toevoegde.

Wat ik wel een geweldig leuk element vond en waarvan ik me afvraag hoeveel andere mensen dat weten, is dat er een personage uit ‘Schijndood’ terugkwam in deze roman. Tijdens de pestepidemie die Catrijn meemaakt bezoekt ze apotheek ‘De Witte Roos’ in Alkmaar om een middeltje te kopen. Daar ontmoet ze Boudewijn Moeriaans, de apotheker, de vader van de hoofdpersoon uit ‘Schijndood’. Hoewel ik voor de rest vrij langzaam door het verhaal kwam, bracht dit stukje echt een glimlach op mijn gezicht.

Het verhaal bevat ook veel romantische elementen. De relaties die Catrijn aangaat doen af en toe erg modern aan, zoals een kort avontuurtje met een man – maar wie zegt dat zulke dingen toen niet gebeurden? Toch blijft Catrijn ook in de liefde een vrij mat personage en ik kon dan ook niet echt met haar meevoelen.

deta

Detail van titelblad van Kruitramp te Delft, 1654, Reinier Vinkeles, Egbert Lievensz. van der Poel, Joost van den Vondel, 1805-1807. Deze ontploffing maakte Catrijn in ‘Nachtblauw’ van dichtbij mee.

 

 

 

Haar leven leidt de lezer langs allerlei elementen uit de Gouden Eeuw en stuk voor stuk zijn ze goed onderzocht en beschreven. De rol van dienstmeid, de praktijk van schilderen, de VOC, de pest, Delfts blauw, reizen, verlies van kinderen – van alles komt voorbij met een vanzelfsprekendheid die een goed tijdsbeeld geeft. Catrijn leeft een vrij normaal leventje en juist daardoor is het realistisch. Iemand zou in die tijd best een soortgelijk leven gehad kunnen hebben.

Voor wie van historische romans houdt is dit boek zeker een aanrader. Ik kwam er zelf niet zo goed doorheen, maar dat was vooral omdat ik vond dat het erg aan de oppervlakte bleef. Over sommige dingen ben ik erg enthousiast, over andere weer niet. De historische details waren een goede achtergrond, maar het werkelijke verhaal rond Catrijn kon me niet pakken. Het element van een moord gaf het verhaal spanning, maar niet veel. Alles had veel dramatischer kunnen zijn, gezien de liefdesrelaties, de passie voor schilderen, de pest, de angst, het verdriet – maar ‘Nachtblauw’ is een ingetogen, kalme roman. Een beetje zoals Delfts blauw: mooi in zijn eenvoud.

BK-1980-35

Bord met op het plat in blauw een riviergezicht met schepen, anoniem, ca. 1650-1675. Collectie Rijksmuseum.

 

~

Afbeelding: http://www.amboanthos.nl/boek/nachtblauw-1/

Delftsblauwe theepot: http://hdl.handle.net/10934/RM0001.COLLECT.14278

Ets kruitramp Delft: http://hdl.handle.net/10934/RM0001.COLLECT.464314

Delftsblauw bord: http://hdl.handle.net/10934/RM0001.COLLECT.234220

 

Advertenties

Over DaniëlleSabine

Een boekenwurm die houdt van kunst en geschiedenis en daarover blogt op https://daniellesabine.wordpress.com.
Dit bericht werd geplaatst in Boeken. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s